Cultheater ile kültürel hakları ve yeni projelerini konuştuk

Cultheater ile kültürel hakları ve yeni projelerini konuştuk

Cultheater- Kültür ve Tiyatro Araştırmaları Derneği, 2017 yılından beri kültür-sanat alanında hak temelli yaklaşımla çalışmalar yürütüyor, performans sanatlarının sivil alana katkılarını araştırıyor ve çeşitli eğitim programları dizayn ediyor. Geçtiğimiz yıl ‘Gençlerin Kültürel Alana Erişimi’ kapsamındaki çalışmalarıyla Sivil Düşün’den Hareketlilik ve Ağ Oluşturma desteği alan derneğin bu yıl Almanya- Hamburg’da gerçekleştirdikleri projeden ve diğer faaliyetlerinden konuştuk. Dernek adına Dila Okuş ile yaptığımız #SivilPortreler röportajını aşağıda bulabilirsiniz:

1- Cultheater – Kültür ve Tiyatro Araştırmaları Derneği & MUT Theater iş birliğinde gerçekleşen ‘Cultural Education Through Theater’ isimli projeyi kısaca anlatabilir misiniz?

“Cultural Education Through Theater” projesi 2018 Ekim ayında Almanya’nın Hamburg şehrinde gerçekleşti. Proje kapsamında Almanya, Mut Theater öğrencileri ile Cultheater gönüllüleri ve tiyatro eğitimi alan gençler bir araya gelerek bir hafta boyunca tiyatro çalışmasını merkeze alan bir kültürel eğitim programının neleri kapsayabileceği üzerine tartıştılar, deneyimli tiyatro uygulayıcıları rehberliğinde eğitim modülleri geliştirdiler. İstanbul Üniversitesi Tiyatro Eleştirmenliği ve Dramaturji Bölümü’nden Prof. Dr. Kerem Karaboğa ve Dr. Nilgün Firidinoğlu projenin danışmanlığını üstlendiler.

2- Projenin kısa vadede somut çıktıları oldu mu?

Proje katılımcılarının bir hafta boyunca gerçekleştirdikleri çalışmaları ve yürüttükleri tartışmaları detaylı bir şekilde anlatan bir rapor hazırlandı. Rapora çok kısa bir süre içinde www.cultheater.com adresinden ulaşılabilecek. Raporun yanı sıra yapılan çalışmaların katılımcılar üzerinde yarattığı etkiyi anlatan kısa bir film hazırladık. Bu filme de derneğin internet sitesi ve sosyal medya hesaplarından ulaşabilirsiniz.

3- Proje gelecekteki faaliyetlerinizle ilgili planlamanızı nasıl etkiledi?

Bu proje, kültürel eğitim alanında yürütmeyi planladığımız çalışmaların ilk aşamasını oluşturdu. Proje ortağımız ile bu projeyi yeni katılımcılarla ve içeriğini geliştirerek 2019 bahar aylarında tekrarlamak gibi bir isteğimiz var. Ayrıca Hamburg’da gerçekleşen bu projenin Türkiye katılımcıları ile, edindikleri birikimi geliştirebilecekleri yerel atölyeler düzenlemek istiyoruz. Bu atölyelerin hedefi, katılımcıların Türkiye’nin çeşitli illerinde tiyatro alanında çalışan gençler ile buluşmaları ve üzerine çalışmaya başladıkları kültürel eğitim modülünü geliştirmeleri olacak.

4- Geçtiğimiz yıl Sivil Düşün desteğiyle Berlin ve Hamburg şehirlerine ‘Gençlerin Kültürel Alana Erişimi’ konulu bir çalışma ziyareti düzenlemiştiniz. Çalışmayı kısaca anlatabilir misiniz?

Cultheater olarak kültür-sanat faaliyetlerine erişimin hak temelli bir yaklaşım ile ele alınması gerektiğini düşünüyoruz. Bu anlamda Türkiye’deki modeller oldukça sınırlı. Bu sebeple 2018 Mart ayında Almanya’nın Hamburg ve Berlin şehirlerine bir çalışma ziyareti düzenledik ve kurumlar ile kültür-sanat faaliyetlerini yürütürken bu çalışmalarını hangi ilkelere, önceliklere göre düzenlediklerini ve organizasyona dair hangi somut yöntemleri izlediklerini konuşma fırsatı bulduk. Son derece ilham verici modellerle karşılaştık ve kendi çalışmalarımızın organizasyonlarında öğrendiğimiz yeni yöntemler ışığında güncellemelere gittik.

5- Sivil Düşün desteğinin ‘Cultural Education Through Theater’ projesine ve diğer çalışmalarınıza katkısını kısaca açıklayabilir misiniz?

Gençlerin Kültürel Alana Erişimi’ çalışma ziyareti Sivil Düşün desteği ile gerçekleşti. “Cultural Education Through Theater” projesini gerçekleştirdiğimiz proje ortağımız Mut Theater ile bu ziyaret sırasında tanıştık. Yaptığımız ziyaretin ardından yaz döneminde birlikte çalıştık ve Ekim ayında bu projeyi gerçekleştirdik. Bu tür projeleri gerçekleştirmek için ortak kurum ile yüz yüze tanışmak, birbirinizin beklentisini, çalışma alanı önceliklerini, hedef grupları tanımak açısından son derece önemli oluyor. Eğer Sivil Düşün bize bu desteği vermeseydi ve bu ziyareti yapmasaydık bu projeyi gerçekleştiremezdik.

6- Kültür ve Tiyatro Araştırmaları Derneği, bu çalışmaların dışında halihazırda ne tip faaliyetler yürütüyor?

Çalışmalarımızda Türkiye’de yaşayan gençler ile yurt dışındaki sanat pratikleri arasında bir köprü kurmayı merkeze alıyoruz. Uluslararası değişimler, sanat profesyoneli adaylarının yurt dışındaki pratikleri görmesi, kültürel alana hak temelli bir yaklaşımın oturtulması için son derece önemli. Geçtiğimiz sene Danimarka, Şili ve Hindistan’dan tiyatro, performans sanatları, beden çalışmaları alanında uzmanları Türkiye’ye davet ederek gençler ile buluşmalarını sağladık. Tiyatro profesyoneli adayı gençlerin yürüttükleri sanatsal faaliyete hak temelli bir yaklaşım geliştirmelerini teşvik ediyoruz. Bunun için geçtiğimiz sene İstanbul ve İzmir’de gençler ile çeşitli atölye faaliyetleri düzenledik. Son olarak tiyatro faaliyetinin uygulama aşamasının da uygulayıcılar için önemli bir öğrenme süreci olduğuna inanıyoruz. Bu anlamda dernek gönüllüleri sene boyunca tiyatro prodüksiyonları hazırlıyorlar ve bu süreçlerde de birlikte üretme imkanlarını keşfetme, üretim alanının sınırlarını genişletme imkânı buluyorlar. Gerçekleşen atölyeler ile ilgili detaylı bilgiye web sitemizden ulaşabilirsiniz.

7- Türkiye’de kültür ve sanat alanında hak temelli çalışmaların yaygınlaşması için önerilerinizi bizimle paylaşır mısınız?

Cultheater olarak yaptığımız her çalışmada kültürel alana erişimin bir lüks değil, temel bir hak olduğu vurgusu ile yola çıkıyoruz. Kültür-sanat alanı bir şekilde hak temelli faaliyetler içinde hep arka planda kalıyor. Bunu sanat alanında yapılacak çalışmalara verilen desteklerin yüzde olarak azlığından anlayabiliriz. Bu konuda yapılması gereken ilk şey kültürel alana yaklaşımın değiştirilmesi. Bunun için de yapılan çalışmaların yarattığı etkinin görünür kılınması çok önemli. Kültür ve sanat alanında çalışan kurumlara düşen görev bu. Ayrıca çalışmaların niceliksel etki alanının yanında, niteliksel olarak güçlü kurgulanması yaratılan etki anlamında çok önemli. Kültür ve sanat alanında çalışma yaparken mutlaka uzmanlar ile birlikte çalışmak gerekiyor.

8- Son olarak, aktivizm tanımınızı alabilir miyiz?

#BenceAktivizm kişilerin, çalıştıkları alanı toplumsal fayda sağlama perspektifi ile ele almaları ve etraflarındaki insanların da bu yaklaşımı benimsemeleri için çalışma yürütmeleridir.